Belgia

Ostatnia aktualizacja: 
24.06.2015

Jeden kraj, dwa systemy szkolnictwa. Instytucjonalny rozwód między Flandrią a Walonią dokonał się nawet w edukacji, nie przeszkadza to jednak we współpracy naukowej. Studia w Belgii to duża szansa na karierę w urzędach Unii Europejskiej. Na naukę tu mogą jednak pozwolić sobie tylko studenci ze sporymi oszczędnościami.

Belgia

System nauki i szkolnictwa wyższego

Uczelnie. Na pierwszy rzut oka – pomieszanie z poplątaniem. Belgia ma dwa odrębne systemy szkolnictwa wyższego - flamandzki (w Hrabstwie Flandrii) i waloński (w Walonii). Flandria - ze stolicą w Brugii - zaprasza na uniwersytety, dyplom można zdobyć również na stowarzyszonych z nimi szkołach wyższych (Colleges of Higher Education) oraz na uczelniach artystycznych i medycznych. Interesujące Cię kierunki znajdziesz w wyszukiwarce . Wyższe uczelnie w Walonii również oferują studia na uniwersytetach i szkołach wyższych (Institutes of Higher Education) - architektonicznych, i artystycznych. W sumie do wyboru masz 8 flamandzkich i 9 francuskojęzycznych uniwersytetów oraz ponad 50 uczelni zawodowych. Możesz też zdecydować się na jeden z uniwersytetów prywatnych (na ogół wyznaniowych) lub na działający od 2001 roku ponadnarodowy uniwersytet TUL, który oferuje kształcenie w dziedzinie technologii komunikacyjnych, genetyki i nauk edukacyjnych.

Stopnie akademickie. To Ty wytyczasz swoją ścieżkę edukacyjną. Możesz skorzystać z proponowanej przez uczelnię albo samodzielnie wybrać przedmioty, których chcesz się uczyć. Za zdanie lub zaliczenie danego przedmiotu otrzymujesz punkty (credits) – zarówno we Flandrii, jak i Walonii obowiązuje bowiem system ECTS (European Credit Transfer System). By zaliczyć rok, musisz zgromadzić ich 60. Taki sposób organizacji nauki pozwoli Ci łączyć ją z pracą i efektywniej wykorzystać czas. We Flandrii za każdy zaliczony przedmiot można uzyskać minimum 3 punkty. Średnio, by zdobyć 1 punkt trzeba poświęcić 25 - 30 godzin na wykłady i ćwiczenia. Uniwersytety oferują możliwość zdobycia akademickiego dyplomu licencjata (academic bachelor, 180 punktów ECTS) oraz tytułu magistra (minimum 60 kolejnych punktów ECTS). Szkoły wyższe (Colleges of Higher Education) - zawodowego dyplomu licencjata (professional bachelor, 180 punktów ECTS). Część szkół wyższych jest jednak stowarzyszona z uniwersytetami i również oferuje możliwość zdobycia dyplomu magisterskiego. We Flandrii istnieje pięć takich stowarzyszeń: the K.U. Leuven Association, the Ghent University Association, the Antwerp University Association, the Brussels University Association, the University and Colleges of Limburg Association. Nawet jednak ukończenie szkoły niestowarzyszonej nie zamyka drogi do magisterki. Wystarczy przejść tzw. kurs pomostowy (bridging programme), by przenieść się na studia magisterskie na uniwersytecie. W Walonii nauka formalnie podzielona jest na trzy etapy. Pierwszy - prowadzony na uniwersytetach i w szkołach wyższych (Institutes of Higher Education) kończy się zdobyciem dyplomu licencjata (180 punktów ECTS). Po drugim – prowadzonym wyłącznie na uniwersytetach, uzyskać możesz tytuł magistra (60 - 120 punktów), a następnie tytułu advandced master (60 punktów), magistra weterynarii (veterinary doctor, 180 punktów) lub magistra medycyny (doctor in medecine, 240). Drugi etap studiów obejmuje także medyczne studia specjalizacyjne. Trzeci cykl to studia doktoranckie. Walońskie uczelnie szacują, że 1 punkt ECTS oznacza 24 godziny zajęć - wykładów, ćwiczeń i zajęć praktycznych.

Rekrutacja - wymagania i formalności

Tryb rekrutacji i warunki formalne. Na większość kierunków nie musisz zdawać egzaminów wstępnych, po prostu składasz dokumenty i czekasz na wyniki naboru. Warunkiem przyjęcia na studia jest przedstawienie świadectwa ukończenia szkoły średniej. Polskie świadectwo trzeba jednak nostryfikować w biurach sieci ENIC/NARIC we Flandrii lub Walonii. Na komplet dokumentów składają się: formularz aplikacyjny, certyfikat poświadczający nostryfikację dyplomu, poświadczona kopia dyplomu i indeksu oraz życiorysu (w oryginale i przetłumaczona: we Flandrii na holenderski, w Walonii - na francuski) oraz certyfikat językowy.

Terminy. We Flandrii terminy rekrutacji najlepiej sprawdzić na wybranej uczelni. W Walonii w szkołach wyższych dokumenty aplikacyjne można składać do 1 grudnia, a w niektórych przypadkach - nawet do końca stycznia. W szkołach artystycznych zgłaszać można się do 15 października, w szkołach architektonicznych - do 15 listopada.

Egzaminy. We Flandrii obowiązkowe są egzaminy na wyższe uczelnie artystyczne oraz na medycynę i stomatologię. Na uczelniach walońskich egzaminy obowiązują przy zdawaniu na uczelnie artystyczne, kierunki inżynieryjne (matematyka - w lipcu i wrześniu), zaś na medycynie i stomatologii weryfikacja czeka studentów po pierwszym roku nauki. Na niektórych kierunkach administracyjnie ograniczono też liczbę miejsc dla studentów spoza Belgii. Na uniwersytetach dotyczy to weterynarii i fizjoterapii, na innych szkołach wyższych: fizjoterapii, podiatrii (leczenie stóp), logopedii, audiologii, ergoterapii, położnictwa i opieki społecznej.

Znajomość języka, certyfikaty

Uczelnie w Belgii wymagają potwierdzenia znajomości języka francuskiego (np. Certificat pratique de langue française - CPLF, lub Diplôme d’études françaises - DEF) albo holenderskiego (najpopularniejszy to Certificaat Nederlands als Vreemde Taal, więcej – także po polsku - na stronie sekretariatu certyfikatu ). Jeśli masz problem z francuskim lub holenderskim, sprawdź możliwości, jakie dają belgijskie uczelnie - organizują one stosowne kursy i egzaminy. Dla przykładu: egzamin językowy na Uniwersytecie w Gent kosztuje 50 euro.

Pobyt i ubezpieczenie

Formalności. By wjechać do Belgii wystarczy dowód osobisty. W ciągu ośmiu dni od przyjazdu trzeba się jednak zarejestrować w lokalnym urzędzie. Tam musisz przedstawić: aktualny paszport lub dokument tożsamości, trzy fotografie, świadectwo urodzenia, zaświadczenie o byciu studentem, dowód ubezpieczenia i posiadania wystarczających środków finansowych, a także zaświadczenie o niekaralności (do zdobycia w polskim konsulacie, uwaga! - kosztuje 72 euro). Zezwolenie na pobyt jest wystawiane zazwyczaj na rok i corocznie przedłużane. Wszystkie informacje na ten temat wraz z listą wymaganych dokumentów znajdziesz na stronach belgijskiej ambasady w Polsce lub na stronie belgijskiego ministerstwa spraw zagranicznych.

Ubezpieczenie. Jako dowód ubezpieczenia wystarczy Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego. Warto się o nią postarać przed wyjazdem do Belgii. Planując dłuższy pobyt warto pomyśleć o dodatkowym, płatnym ubezpieczeniu – EKUZ pokrywa bowiem koszty tylko podstawowych usług medycznych.

Koszty studiów i zakwaterowania

Czesne. Studia w Belgii są płatne, a wysokość czesnego zależy od uczelni, kierunku i stopnia studiów. Dla przykładu - standardowe czesne na studiach licencjackich lub magisterskich na Uniwersytecie w Gent wynosi 567,8 euro za semestr. Studentów obowiązuje też coroczna opłata rejestracyjna. Jej wysokość może się różnić w zależności od uczelni, w roku akademickim 2009/2010 na uniwersytetach wyniesie ona 837 euro. W college’ach, szkołach artystycznych i architektonicznych opłata wynosi 330,07 euro (428,56 w ostatnim roku nauki).

Utrzymanie i zakwaterowanie. Koszty życia w Belgii są wysokie. Nie licząc opłat rejestracyjnych na uczelni, na przeżycie miesiąca potrzeba ok. 800 euro. Najtańsze zakwaterowanie kosztuje 250 - 300 euro (pokój), kawalerka - ok. 400 euro, dwupokojowe mieszkanie - ok. 500 euro. Na transport kolejowy studentom do 30 roku życia przysługują zniżki. Koszty leczenia w Belgii w 75 proc. pokrywa państwo. Większość uniwersytetów ma akademiki albo prowadzi listę pokojów w kwaterach prywatnych do wynajęcia dla studentów.

Inne opłaty. Na materiały dydaktyczne będziesz musiał wydać ok. 400 euro. Zapłacisz też za sesje poprawkowe.

Życie studenckie

Studia na belgijskich uczelniach wymagają systematyczności i dużej motywacji. Uczelnie nie męczą nadmiarem zajęć, trzeba jednak sporo pracować samodzielnie w domu lub w bibliotekach. Naukę ułatwiają doskonale zorganizowane, multimedialne pracownie. Zupełnie inne niż w Polsce - bardziej partnerskie - są też stosunki między studentami a wykładowcami. By wieść prawdziwie studenckie życie - czyli od czasu do czasu się zabawić - trzeba mieć sporo pieniędzy. Belgia to jeden z krajów o najwyższym poziomie życia na świecie, ale i bardzo drogi.

Stypendia

Stypendia naukowe i socjalne przyznawane są przez ministerstwa edukacji Flandrii i Walonii. O te ostatnie nie jest łatwo - trzeba m.in. przedstawiać dokumenty świadczące o dochodach rodziny i zeznania podatkowe - wszystko przetłumaczone na francuski lub holenderski. W Walonii stypendia socjalne przyznaje Wspólnota Francuska, a we Flandrii - tamtejsze ministerstwo edukacji.

Praca dla studenta

Od 1 maja 2009 roku belgijski rynek pracy jest otwarty dla Polaków. Minimalna płaca wynosi 1283 euro. Belgijskie władze studzą jednak zapał: łączenie pracy z nauką jest dość trudne. Ofert można szukać w urzędach pracy: walońskich i flandryjskich .