Litwa

Nie ma się co oszukiwać – ten kraj nigdy nie będzie wysoko na liście najpopularniejszych kierunków wyjazdów polskich studentów. Możliwości nauki w jęz. angielskim są ograniczone, studia sporo kosztują, a litewskich uczelni próżno szukać w światowych rankingach. A mimo to zagraniczni studenci uczący się w Wilnie czy Kownie swój wybór bardzo sobie chwalą!

System nauki i szkolnictwa wyższego

Uczelnie. Oferta akademicka na Litwie jest zaskakująco szeroka. Choć to państwo niewielkie, naukę oferują aż 23 uniwersytety (w tym 9 prywatnych) oraz 24 szkoły wyższe (colleges, w tym 11 prywatnych). Najstarszą miejscową uczelnią jest Uniwersytet Wileński, założony w 1579 roku. Szczegółowe informacje o uczelniach można znaleźć na stronie systemu AIKOS oraz na portalu Study in Lithuania.

Stopnie akademickie. Zgodnie z zasadami Procesu bolońskiego, studia podzielone są na trzy etapy. Pierwszy z nich to studia licencjackie. Na uniwersytetach trwają one zwykle 4 lata (w trybie zaocznym - 5 lat), w szkołach wyższych 3 lub rzadziej 4 lata. Ich ukończenie gwarantuje uzyskanie dyplomu licencjata (lit. bakalauras, ang. bachelor lub professional bachelor) albo – w szkołach wyższych - świadectwa ukończenia studiów zawodowych (higher educational diploma). Studia II stopnia, po których uzyskuje się dyplom magistra (lit. magistras, ang. master) trwają od 1,5 do 2 lat. III etap to minimum 4-letnie studia doktoranckie (lit. doktorantūra), na Litwie oferowane w trzech wariantach: klastycznym (doctorate), specjalistycznym (residency – m.in. na medycynie i weterynarii) oraz artystycznym (postgraduate qualification in the arts). Podobnie jak w wielu krajach Europy, na Litwie istnieje też ścieżka zintegrowana (lit. vientisosios, np. w przypadku medycyny) – czyli 5-letnie studia magisterskie, rozpoczynane zaraz po maturze.

Rekrutacja - wymagania i formalności

Tryb rekrutacji i warunki formalne. Warunkiem dostania się na studia jest zdanie matury i dopełnienie formalności. Po pierwsze, polskie świadectwo dojrzałości musi zostać przetłumaczone na język litewski i potwierdzone w Litewskim Centrum Zapewniania Jakości w Szkolnictwie Wyższym. Urzędnikom przedstawić trzeba również m.in. kopię dowodu tożsamości i potwierdzenie uiszczenia wymaganej opłaty. Po drugie, konieczne jest zdanie egzaminu z języka litewskiego (szczegóły w rozdziale Języki, certyfikaty), po trzecie – zgłoszenie się do The Lithuanian Higher Institutions Association for Organizing Joint Admission (LAMA BPO). Instytucja ta prowadzi rekrutację na wyższe uczelnie, która na Litwie jest scentralizowana. Kandydaci na studia muszą wypełnić specjalny formularz oraz przedstawić inne konieczne dokumenty. Liczba fundowanych przez państwo miejsc na studiach jest ograniczona. Komu zabraknie szczęścia – musi za studia zapłacić.

Terminy. Aplikacje przyjmowane są zwykle od początku czerwca do połowy lipca. Szczegółowe informacje na stronie LAMA BPO.

Egzaminy. Obowiązują na niektórych kierunkach, najczęściej artystycznych. Szczegółowych informacji należy szukać na stronach wybranych uczelni.

Znajomość języka, certyfikaty

Zdecydowana większość kierunków wykładana jest w języku litewskim. Obcokrajowcy, którzy nie znają tego języka, muszą najpierw zaliczyć rok przygotowawczy. Ci, którzy uczyli się litewskiego mogą potwierdzić znajomość zdając egzamin. Więcej o wymaganiach językowych na stronie Wydziału Filologii Litewskiej Uniwersytetu Wileńskiego. Jeżeli nie masz ochoty uczyć się litewskiego, możesz zapytać na uczelniach o kierunki z wykładowym angielskim, niemieckim, francuskim lub rosyjskim (w sumie jest ich ponad 120). Ofertę w języku angielskim znajdziesz też na stronie Study in Lithuania. Od kandydatów na takie studia uczelnie wymagają certyfikatu TOEFL z wynikiem 550 (wersja papierowa) lub 80 punktów (internetowa), albo IELTS z oceną 6.

Pozwolenie na pobyt

Podjęcie studiów na Litwie wiąże się z koniecznością potwierdzenia prawa pobytu na Litwie dłuższego niż 90 dni. Szczegółowe informacje dotyczące wymaganych dokumentów znaleźć można na stronie Departamentu Migracji litewskiego MSW. Opłata za wydanie certyfikatu wynosi 42 lity (1 lit – ok. 1,21 zł).

Koszty studiów i zakwaterowania

Czesne. Studia na Litwie są płatne – co roku rząd Litwy funduje jednak obywatelom UE/EFTA 50 miejsc na uniwersytetach i drugie tyle w szkołach wyższych. Na bezpłatną naukę mogą również liczyć ci, którzy wyróżnili się wynikami na etapie szkoły średniej. Wysokość czesnego jest zróżnicowana. Na studiach I stopnia opłaty za semestr wynoszą od 3,2 do 18,1 tys. litów (3800-21500 zł) – w zależności od kierunku studiów. Najdroższe są kierunki dla przyszłych muzyków i pilotów, najtańsze – dla humanistów. Za studia II stopnia trzeba zapłacić jeszcze więcej – średnio 6,2 tys. litów (7400 zł). Kandydaci na studia, których nie stać na opłacenie czesnego, mogą skorzystać z systemu kredytów studenckich. Można je wykorzystać na pokrycie codziennych wydatków lub opłacenie czesnego. Więcej informacji na ich temat na stronie litewskiej Fundacji Studiów Państwowych.

Utrzymanie i zakwaterowanieMieszkanie w litewskim akademiku kosztuje ok. 550-700 litów miesięcznie. Za 30-dniowy bilet autobusowy zapłacisz ok. 100 litów, a za abonament internetowy ok. 40 litów. Ceny są porównywalne z polskimi, nieco tańsza jest jedynie żywność.

Życie studenckie

Rok szkolny na Litwie rozpoczyna się we wrześniu, a kończy w połowie czerwca. By skorzystać z pełni możliwości, warto postarać się o legitymację studencką (Lithuanian student identity card – LSIC), która daje dostęp do wielu zniżek i przywilejów – pozwala m.in. na wypożyczanie książek z bibliotekach akademickich i gwarantuje zniżki w teatrach, kinach oraz transporcie. Wnioski o wydanie karty przyjmują litewskie organizacje studenckie: Lithuanian Student Union (LSS) oraz National Union of Student Representations (LSAS). Opłata za kartę nie jest wysoka (20 litów za 1,5 roku, 30 litów za dwa lata). Litewskie uczelnie to w większości kameralne szkoły położone w niewielkich miastach – zagraniczni studenci chwalą sobie to, że wszędzie można dojść w 15 minut. Dla Polaków istotna może być spora mniejszość polska na Litwie, która może pomóc np. w znalezieniu zakwaterowania.

Stypendia

Studenci na Litwie mogą liczyć zarówno na stypendia socjalne, jak i naukowe. Te pierwsze wynoszą 390 litów miesięcznie, te drugie są zróżnicowane – sięgają od 50 do 780 litów miesięcznie. Szczegółowe informacje na stronie www.studyinlithuania.lt.

Praca dla studenta

By podjąć zatrudnienie na Litwie nie potrzebujesz zezwolenia. Studenci studiów dziennych (full-time courses) mają prawo pracować do 20 godzin tygodniowo. Pamiętaj jednak, by przed podjęciem pracy uzyskać certyfikat potwierdzający prawo do mieszkania na Litwie.

Linki

Schroniska młodzieżowe na Litwie
Agencje nieruchomości www.aruodas.lt, http://domo.plius.lt/en